Uluslararası ilişkiler uzmanı ve İngiliz Gaz’ın (BG) tepe yöneticisi Mehmet Öğütçü, Rusya’nın, Türkmenistan, Özbekistan ve Kazakistan’la yaptığı özel anlaşmalarla 1 Ocak 2009’dan itibaren doğalgazın fiyatının Türkiye’ye yüzde 40 - 50 oranında zamlı yansıyabileceğini söyledi.
Uluslararası ilişkiler uzmanı, OECD eski yöneticilerinden, ekonomist ve İngiliz Gaz (British Gas) şirketinin üst düzey Türk yöneticisi Mehmet Öğütçü, Kafkasya krizinde Avrupa’nın Rusya’ya yaptırım uygulayamayacağını belirtirken, “AB, ne şiş yansın, ne kebap politikası yürütüyor.
Türkiye’nin işi de oldukça zor” dedi. AB ile Türkiye’nin enerjide Rusya’nın iki ‘önemli müşterisi’ olduğunu hatırlatan Öğütçü, Rusya’nın kendisini sıkışmış hissederek yakın bulduğu eski parçalarından Türkmenistan, Özbekistan ve Kazakistan’la yeni doğalgaz anlaşmaları yaptığını söylüyor.
TÜRKİYE HESABINI YAPMALI
Öğütçü’ye göre işte bu özel anlaşmalarla doğalgazda yeni ve yüksek zamlı dönem başlıyor. Kış aylarında yine gaz sıkıntıları yaşanabilir. Öğütçü, yüksek zamlı dönemin nasıl işleyeceğini şöyle anlattı:
”Türkmen gazının her 1000 metrekübüne 2006’da 65 dolar ödeniyordu. Bu fiyat 1 Temmuz 2008’de 170 dolara çıktı. 1 Ocak 2009’dan itibaren ise 239 dolara çıkacak. AB’ye daha düşük fiyat sözü veren Rusya, bu sözü yerine getiremeyecek. Dolayısıyla aldığı gazı Avrupa’ya vermesi için Ukrayna’ya üzerine kârını da koyup 270 dolara satacak. Türkiye’ye gelecek gazın maliyetinin ne olacağı tam bilinmiyor. Ancak, gazın faturası tahminleri aşıp çok yükseklere çıkabilir. Hatta, şimdiki fiyata göre, yüzde 40 - 50 daha zamlanabilir. Elektrik santrallerinin yüzde 60’ı doğalgazla çalıştığı için elektriğe yeni ve büyük zamlar gelebilir. Türkiye, hesabını iyi yapmalı, şimdiden tedbirlerini almalı.”
AVRUPA BÖLÜNDÜ
Kafkasya krizinde AB’nin yaptırıma başvuramayacağına inandığını kaydeden Öğütçü, manzarayı şöyle aktarıyor: “Avrupa’da bölünme var. Berlusconi, Putin’in kankası. İtalya, bu yüzden frenleyici bir rol oynuyor. Schröder, Gazprom’un danışmanı, unutmayın “Rusya haklıdır” diye demeç verdi.
Almanya, gelecek 5 yılı nasıl kurtarırım hesabında. Sarkozy, 6 maddelik Rus - Gürcü ateşkesini hazırlatarak önemli bir prestij kazandı ve Rusya ile yapıcı angajmana girdi. İngiltere, bekle - gör politikası uyguluyor. Aslında Rusya, her taraftan adeta bir kuşatma altındaydı, Saakaşvili, tam zamanında imdadına yetişti.”
TÜRKiYE RUSYA iLE DARILAMAZ!
Rusya’nın kendisini kuşatma altında hissettiğini aktaran Öğütçü, analizini şöyle yapıyor: “Rusya’ya Avrupa’da ikinci adam muamelesi yapılıyor. Eski SSCB’yi kaybetmesi nedeniyle geçmişin travmasını yaşıyor. SSCB’nin parçaları, şimdi birer birer ABD’yi yanlarına alarak kendisine kafa tutuyor. Kosova’nın bağımsızlık ilanı da buna tuz biber ekti. Rusya, yavaş yavaş Avrupa’dan uzaklaşıp yakın bulduğu eski büyük parçalarıyla yeni işbirlikleri geliştiriyor. Mesela Kırgızistan, Özbekistan, Tacikistan, Türkmenistan’la gaz ve petrolde önemli anlaşmalara imza atıyor.”
Öğütçü, Türkiye ile Rusya arasındaki krizin fazla uzayamayacağına dikkati çekerken, şöyle konuşuyor: “İki ülke darılamaz. Dış ticarette Rusya, en büyük partner. En büyük taahhüt sektörümüz orada. Rusya’dan akan para kaynağının en büyük ayağı İstanbul’dur, Ruslar’ın en rahat tatil yaptığı ülke Türkiye’dir. Bu kaynağa ihtiyacı var. Gazprom’un iki önemli müşterisinden birisidir. İki ülke bir süre sonra oturup dostça konuşacaklar.”
Bugün
