Emlak Konut Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı (GYO) Genel Müdürü
Feyzullah Yetgin, hak sahibi listelerinin Mayıs ayı sonunda kendilerine
iletilmesi halinde, 1 ay içinde ilan ve diğer işlemleri tamamlayarak,
'Temmuz ayının ikinci yarısında' ödemeleri gerçekleştirmeyi
öngördüklerini bildirdi.
Yetgin, ödeme takvimini, Ziraat Bankası ve Hazine Müsteşarlığı ile
görüşerek belirleyeceklerini belirtirken, vatandaşların ilan edilecek
takvimden önce Ziraat Bankası şubelerine başvurmasının bankanın
işleyişini ve ödemeleri zorlaştıracağına dikkati çekti.
Mevzuata göre hak sahibi listelerinin Resmi Gazete'de, Emlak Konut
GYO veya TOKİ'nin internet sitelerinde ilan edilmesi gerektiğini
hatırlatan Yetgin, ancak vatandaşın Resmi Gazete alması gerekmediğini
vurgulayarak, “Ödeme takviminin ilan edilmesinden sonra, vatandaşın en
yakın Ziraat Bankası Şubesi'ne gitmesi yeterli olacak. Diğer teknik
ayrıntılar çok önemli değil. TC vatandaşlık numaralarına göre ve bu
numaraları yoksa sosyal güvenlik numaralarına göre ödeme yapılabilecek.
Ödemelerin 10-15 günde tamamlanabileceğini düşünüyoruz” dedi.
Vatandaşları, açıklanacak ödeme takvimine göre hareket etmeleri
konusunda uyaran Yetgin, aksi takdirde, şubelerdeki yığılmalar
nedeniyle ödeme işlemlerinin aksayabileceğini belirtti.
HAK SAHİBİ SAYISININ 8,5 MİLYON CİVARINDA OLMASI BEKLENİYOR
Bu arada hak sahibi listelerinin kesinleştirilmesine ilişkin çalışmalar da hızlı şekilde devam ediyor.
Tasfiye Halindeki Emlak Bankası KEY Birimi tarafından yürütülen
çalışmalarda, mevzuattaki 2 aylık süre uzatımının şu aşamada
kullanılması öngörülmüyor. Bu durumda, hak sahibi listeleri, bu ay
sonunda Emlak GMYO'ya iletilecek. Hak sahibi sayısının 8,5 milyon
civarında kesinleşmesi bekleniyor.
KEY hesabı kesintilerine 1995 yılı sonunda son verilmesinden
itibaren, 1999 yılına kadar Emlak Bankası hesaplarında tutulan ve
hesapta biriktiği kabul edilen 395 trilyon liralık tutar karşılığı,
Emlak Konut GYO'ya ayni sermaye olarak gayrimenkul verilmişti. Bu
tutar, şirket sermayesinin yaklaşık yüzde 61'ine denk geldiği için,
mevzuatta “nemalandırmaya son verilen tarih” olarak belirlenen
tarihteki şirketin net aktif değerinin yüzde 61, ana para ve nema
ödemesinde kullanılacak.
1 Ocak 1987'de yürürlüğe giren 3320 sayılı kanun uyarınca, 31 Aralık
1995'e kadar, işverenler, istihdam ettikleri kişiler için KEY hesabına
para yatırmıştı. KEY hesabına yapılan işveren kesintileri, 1 Ocak
1996'dan itibaren sıfırlanmıştı. Kişi başına kesinti, 3 bin 500 lira
ile başlayıp, en son 80 bin liraya yükseltilirken, sistemde tam olarak
katılan kişilerin anaparasının 6 milyon 156 bin TL olduğu ifade
edilmişti.
Tasfiyeye ilişkin kanuna göre, hak sahiplerinin KEY ana para
tutarları, 1 Ocak 1987 ile 29 Aralık 1999 tarihleri arasındaki dönem
için Tasfiye Halindeki Emlak Bankası'nın 6 aylık vadeli mevduat faizi
ile nemalandırılmıştı. Nemalandırmada, 29 Aralık 1999'dan sonraki dönem
için ise ilgili kuruluşların hak sahiplerinin listelerini tasfiye
halindeki Emlak Bankası'nın KEY Birimi'ne bildirme süresi sonu olan 29
Şubat'taki Emlak Konut GMYO'nun net aktif değeri dikkate alındı. Buna
göre, 29 Şubat 2008 itibariyle Emlak Konut GYO'nun net aktif değerinin
(KEY hesaplarının temsil eden) yüzde 60,96'sının, tasfiye halindeki
Emlak Bankası tarafından KEY hesaplarına mahsuben ayni sermaye olarak
Emlak GYO'ya devredilen taşınmaz karşılığı olan 395 milyon 751 bin 717
YTL'ye oranı esas alınarak nema hesaplandı. Söz konusu 29 Şubat 2008
yılı itibariyle şirketin net aktiflerinin değeri 2 milyar 928 milyon
YTL olarak belirlenirken, bunun yüzde 61'i, 1 milyar 786 milyon YTL'si
KEY sahiplerinin payını temsil ediyor. KEY hak sahiplerinin payının, 29
Aralık 1999'dan 29 Şubat 2008 döneminde 4,51 kat değerlendiği
belirlenirken, hak sahiplerinin alacakları KEY tutarının
hesaplanmasında 4,51'lik değerleme katsayısı kullanılacak. Her bir hak
sahibinin Emlak GYO'nun sermayesinin yüzde 61'i içindeki payı, hak
sahibinin 29 Aralık 1999 itibariyle nemalandırılmış toplam değerinin,
tüm hak sahiplerinin konut edindirme yardımlarının 29 Aralık 1999
itibariyle nemalandırılmış toplam değeri içindeki payı esas alınarak
belirlenecek.
KEY kesintilerinin uygulandığı 1987-1995 arasındaki dönemde sistemde
tam olarak olarak yer alan, yani 108 ay boyunca adına KEY kesintisi
yatırılan bir hak sahibinin 308 YTL tutarındaki anaparasına karşılık,
toplam bin 389 YTL para alacağı belirlendi. Bu süreden daha az adınan
KEY kesintisi yatırılanlar ise daha az para alacak.
HAZİNE'DEN 500 MİLYON YTL KAYNAK ALINACAK
Bu arada KEY kesintilerinin uygulandığı dönemde, adlarına KEY tutarı
tahsil edilmiş, ancak parası Emlak Bankası'na aktarılmamış olan hak
sahiplerine ise karşılığı Hazine tarafından Emlak GYO'ya aktarıldıktan
sonra, nemasıyla birlikte nakit olarak ödeme yapılacak. Emlak
Bankası'na yatırılmayan bu tutarın 150 milyon YTL civarında olduğu
belirlenirken, bu tutara istinaden ödenecek KEY parası için Hazine'den
500 milyon YTL tutarında kaynak sağlanacağı bildirildi. Feyzullah
Yetgin, “Bu durumda, 500 milyon YTL'si Hazine kaynaklarından, 1 milyar
786 milyon YTL'si de Emlak Konut GYO kaynaklarından olmak üzere hak
sahiplerine toplam 2,3 milyar YTL ödeme yapacağız” dedi. Mevzuat
uyarınca, listelerin Emlak Bankası KEY Birimine son bildirme tarihi
olan 29 Şubat 2008'den sonra KEY hesabı nemalandırılmıyor.