Hadisler Hazreti Peygamber döneminde yazılmadı. 4 Halife Dönemi'nde de yazılmadı. Hazreti Peygamber neden yazılmasına müsade etmedi? Dört halifeden sonra sahabeler hadisleri neden yazma gereği duydu?

Bu önemli sorunun cevabını, Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Kelam Ana Bilim Dalı Başkanı Profesör Doktor Şaban Ali Düzgün, Karşılaştırmalı Dinler Uzmanı Araştırmacı Yazar Aytunç Altındal ve Bahçeşehir Üniversitesi Medeniyet Araştırmaları Merkezi Başkanı Profesör Doktor Bekir Karlığa, Ruhat Mengi'nin hazırlayıp sunduğu Her Açıdan programında verdi.

Prof. Doktor Bekir Karlığa şunları kaydetti:

Bir yanlış anlamaya mahal vermeyelim. Uydurma ve zayıf hadislerle İslam âlimleri hakikaten tarihte eşine az rastlanır bir kritik çalışması yapmıştır. Hadis metelojisi konusunda yapılan çalışmalar takdire şayandır. Bazen daha da aşıya giderek hadislere Kur’an kritiği uygulamışlardır. Uydurma hadisler konusunda İslam bilgileri de şikâyet etmişler ve bunu temizlemek için çaba harcamışlardır.

İSLAM AKLA ÇOK ÖNEM VERMİŞTİR

Dinler içinde akla en çok önem veren din İslam dinidir. Ve aklı en üst seviyeye çıkaran kitap da Kur’an’ı Kerim’dir. Aklın çeşitli veçhelerini anlatan direkt 100 ayet vardır. Dolaylı 100 ayet var. 6600 civarındaki ayetlerden 100 tanesi akla teşvik ve aklı savunan ayetler vardır. Diğer kitaplarda bu kadar gözükmüyor.

DİNDE YENİLENME

‘Akla bu kadar önem veren din niçin aklı geri plana itti.’ sorusuna şu cevabı verebiliriz. Dinde yenilenme zoraki olarak yapılsın denilince yapılacak olamaz. Dinde yenilenme dini anlayışı kavrayacak dinde bilim ve düşünce adamlarını yetiştirerek olur. Bir zihniyet yapısı gerektirir. İslam’ın ilk 3 asrında bu bilinç gözükmüştür. Ve bu döneme İslam Rönesansı denir.

HADİSLER İSLAMDAN 80 YIL SONRA YAZILMAYA BAŞLADI

İmamı Buhari Türk’tür. Bir hadis rivayeti için Buhari, Buhara’dan kalkıp Mısır’a gittiği söylenir. Hz. Peygamber Kuran’ı Kerimle karıştırılır diye hadislerin yazılmasını yasaklamıştır. Sahabeler ve dört halife de bu geleneği devam ettirmiştir. Tabiî ki sahabeler ölmeye başladığında bunlar unutulmasın diye 80 yıl sonra hadis yazılmaya izin çıkmıştır.

HADİS KUR’AN’IN YERİNİ TUTMAZ

Hadis Kur’an’ın yerini tutmaz. Kur’an’ı açıklar. Yahut Kur’an’da olmayan bir konuda hüküm verir bize. Genel kabul budur. İslam’ın vahiy müessesi çok önemlidir. Bizim çok karıştırdığımız noktalardan biride bu. İslam’ın vahiy müessesinde peygamberin bir konumu yok. Vahiy doğrudan peygamberin melek aracılıyla aldığı emirleri vahiy kâtiplerine yazdırarak kendisinin bir müdahalesi söz konusu değildir. Peygamber okumayı bilse de yazmayı bilmiyordur. Vahye güvenilirlik böyle kazanılır. Ve peygamberin okuma yazma bilip bilmediği de çok tartışılmıştır.