İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Kadir Topbaş, İstanbul'un deprem konusunda yitirecek bir dakikası olmadığını belirterek, ''1999'ta yaşadığımız o iki büyük deprem pratiği ışığında eksiklerimizi gidermek, bir sonraki depremlere hazırlıklı olmak zorundayız'' dedi.
Topbaş, İçişleri Bakanı Beşir Atalay ve İstanbul Valisi Muammer Güler'in katılımıyla gerçekleştirilen ''Deprem Odaklı Büyük Dönüşüm Projeleri Tanıtım Sergisi''nin açılışında, ''Deprem Odaklı Büyük Dönüşüm Projesi'' hakkında bilgi verdi.
Deprem felaketlerinin, uyarıcı özellikleriyle birçok önemli projenin başlamasını sağladığını dile getiren Topbaş, bu önemli projelerin başında da kentsel dönüşüm projelerinin geldiğini söyledi.
Topbaş, İstanbul'un tarihinde büyük depremler yaşamış ve yaşayacak bir şehir olduğunu vurgulayarak, Marmara Depremi'nden önce çok uzun yıllar deprem yaşanmadığı için bu konuda bir hafıza kaybı ve hissizliğin söz konusu olduğunu, Marmara ve Düzce depremlerinin bu gerçeği çok acı bir şekilde tekrar hatırlattığını anlattı. Topbaş, şunları kaydetti:
''Depremle birlikte yaşamak, bu şehrin bir gerçeğidir. Ancak depremin acılarını yaşamak bir kader olamaz. Bunun için İstanbul'un maruz kaldığı kötü şehirleşme tecrübesinin ortaya çıkardığı bozuk yapıyı bertaraf ederek, yeni bir İstanbul'u ancak kentsel dönüşüm projeleriyle hayata geçirebiliriz. Bu konuda Zeytinburnu, Fatih ve Küçükçekmece Kentsel Dönüşüm Projeleri, İstanbul için çok önemli bir başlangıcı ifade ediyor.''
"Toplum bilinçli olmalı"
Topbaş, doğal afetlere karşı hazırlıklı olmak konusunda toplumsal bir bilince ihtiyaç olduğunu, çünkü doğal afetler önlenemese de olumsuz etkilerini en aza indirebilmenin bilimsel ve teknik yolları bulunduğunu belirtti.
Türkiye'de 17 Ağustos ve 12 Kasım 1999 depremlerinin alınması gereken önlemlerin değerlendirilmesi ve uygulanması konusunda uyarıcı olduğunu ifade eden Topbaş, şöyle devam etti:
''Artık İstanbul olarak deprem konusunda yitirecek bir dakikamız yok. 1999'ta yaşadığımız o iki büyük deprem pratiği ışığında eksiklerimizi gidermek, bir sonraki depremlere hazırlıklı olmak zorundayız. İstanbul, bir taraftan çarpık yapılaşmanın yol açtığı kentsel sorunlarla boğuşurken diğer taraftan deprem riskinin getirdiği risklerle karşı karşıya. İstanbul'u bekleyen deprem riskini de göz önüne aldığımızda bu şehrin kurallı bir şehir olmaktan başka çaresi yok.''
"İstanbul'un yarısı kaçak!"
İstanbul'daki 1 milyon 194 bin 643 binanın çoğunun imara aykırı ve kaçak yapılardan oluştuğuna işaret eden Topbaş, ''Yapıların yüzde 57'si yasal ve teknik prosedürleri yerine getirilmemiş ruhsatsız yapılar. Bu verilere, sağlam yapı stokunun 2. deprem kuşağının standartlarına göre yapılmış olmasını da ilave ettiğimizde ortaya çıkan sonuç bizi devasa bir yükün altına sokmuş oluyor. Yani İstanbul'un yarısının yıkılıp tekrar yapılması gerekiyor. Artık biz İstanbul'u 1. derece deprem bölgesi olarak değerlendiriyor ve yapı standartlarımızı buna göre şekillendiriyoruz'' diye konuştu.
Topbaş, Kartal, Maltepe, Zeytinburnu, Küçükçekmece ve Fatih'te başlattıkları kentsel dönüşüm projeleri ile yılların ihmalini çözmeye çalıştıklarını dile getirerek, uluslararası yarışma ile belirlenen 550 hektarlık, Kartal Kentsel Dönüşüm Projesini ve 248 hektar alanı kapsayan Küçükçekmece Kentsel Tasarım Projesini hayata geçirdiklerini söyledi.
Kaçak ve ruhsatsız binalar konusunda mücadeleyi sürdürdüklerini belirten Topbaş, şimdiye kadar 11 bin 453 yıkım yaptıklarını bildirdi.
Topbaş, kenti depreme hazırlama çalışmalarının sadece belediye kaynaklarıyla mümkün olmadığını vurgulayarak, kentteki bütün binaları olası bir depreme hazırlanmak için 17 milyar dolar ve 30 yıllık bir süre gerektiğini ifade etti.
İstanbul'un deprem riskli 10 ilçesi!
İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Topbaş, Zeytinburnu, Fatih ve Küçükçekmece ilçelerinde, yaklaşık 116 bin binada mevcut yapı stokuna yönelik araştırma gerçekleştirdiklerini kaydetti.
Depremde yüksek risk taşıyan 10 ilçede de tarama çalışmaları gerçekleştirdiklerini anlatan Topbaş, ''Zeytinburnu'nda 16 bin 31 bina incelendi. 2 bin 295 bina yüksek risk taşıyor. Fatih'te 38 bin 580, Küçükçekmece'de ise 60 bin 938 bina taraması çalışması devam ediyor. Bu etüt projelerin maliyeti tam 52 milyon 200 bin YTL. Kentsel Dönüşüm Müdürlüğümüzün yaptığı diğer çalışmalarla birlikte bu rakam 60 milyon YTL oluyor.
Sırada, Bakırköy, Beyoğlu, Eminönü, Avcılar, Adalar, Bahçelievler, Bayrampaşa, Küçükçekmece ilçeleri var'' diye konuştu.
Topbaş, Zeytinburnu ilçesindeki yüksek riskli yapı stokunun yaklaşık yüzde 80 olarak belirlendiğini dile getirerek, şunları kaydetti:
''Zeytinburnu'nun en sorunlu görünen yeri Sümer Mahallesi'dir. Toplam bina sayısı bin 420, toplam riskli bina sayısı 896, risk oranı ise yüzde 63,1'dir. Çok yüksek riskli bina sayısı 333, yüksek riskli bina oranı yüzde 23,45'tir. Kiptaş, Sümer Mahallesi'nde mahalle dokusunu koruyarak bin 536 konutluk bir proje hazırladı. Sümer Mahallesi'nin bir bölümünde hayata geçirilecek proje, 157 binadaki 1250 konut ve iş yerini kapsıyor. Uygulamaya koyduğumuz Zeytinburnu Projesi ile depreme dayanıksız binaların tasfiyesini ve yerlerine depreme dayanıklı, modern konutların yapımını öngören bir modellemeye gitmek istedik. Yıllardır çöken binalarla gündeme gelen Zeytinburnu, İstanbul'un kentsel dönüşümde pilot bölgesi olacak. Vatandaşlarımız konutlar teslim edilinceye kadar geçen yapım sürecinde bölgede ikamet edebilecek.''
13 çeşit harita tamamlandı!
Topbaş, İstanbul için yürüttükleri 1/25.000 ve 1/5.000 ölçekli jeolojik çalışmaların tamamlandığını söyledi.
Avrupa Birliği Deprem Yönetmeliği standardına göre zemin sınıflama haritaları gibi tam 13 çeşit haritanın tamamlandığını anlatan Topbaş, İstanbul'un Avrupa yakasının güney bölümü için hazırlanan haritaların bedelinin 18 milyon YTL'yi bulduğunu bildirdi.
Anadolu yakası mikrobölgeleme rapor ve haritalarının maliyetinin ise 33 milyon 250 bin YTL olduğunu belirten Topbaş, Silivri bölgesi mikrobölgeleme haritaları için 52 milyon YTL gerektiğini, bunu da Dünya Bankası kredisiyle gerçekleştireceklerini ifade etti.
Kadir Topbaş, Marmara kıyılarında, Başta TÜBİTAK Marmara Araştırma Merkezi olmak üzere, İTÜ ile birlikte deniz dibi heyelanlarının ve fayların araştırılmasına devam edildiğini belirtti. Topbaş, şunları kaydetti:
''İstanbul Büyükşehir Belediyesi olarak Japonya Uluslararası İşbirliği Ajansı (JICA) ve dört üniversiteyle işbirliği yaparak ortaklaşa Deprem Risk Analizi çalışmasını yapmıştık. Bu çalışmalar sonucunda muhtemel İstanbul depreminin durumunu bilimsel olarak teşhis ettik. Bu çalışma sonuçlarının ortaya koyduğu tabloya göre İstanbul'u depreme karşı korumanın ve deprem zararlarını en aza indirmenin yöntem, ilke ve esaslarını belirleyen bir Deprem Master Planı hazırladık.''
